Co to jest ESK?

Ujęcie z drona przedstawiające balony na ogrzane powietrze przed pałacem w Pszczynie
Zdjęcie: Radosław Kaźmierczak / Instytucja Kultury Ars Cameralis

Każdego roku dwa lub trzy miasta Unii Europejskiej, EFTA lub krajów kandydujących otrzymują tytuł Europejskiej Stolicy Kultury (ESK). W 2029 roku będzie to jedno miasto z Polski i jedno ze Szwecji.

Przez rok wybrane miasta będą realizować specjalnie przygotowany program kulturalny, prezentując na arenie europejskiej swoje dziedzictwo i potencjał, stając się równocześnie ambasadorami regionu i kraju. Projekt ESK jest bowiem nastawiony na promowanie różnorodności kulturowej Europy, ochronę lokalnych tożsamości, wspieranie uniwersalnych wartości – takich, które wzbogacą życie całej europejskiej wspólnoty.

Początkowo tytuł ESK był uhonorowaniem kulturalnego dorobku wielkich metropolii, dziś z sukcesem ubiegają się o niego również mniejsze miasta, a nawet małe miasteczka. Tytuł staje się szansą na przezwyciężenie słabości czy pokonanie problemów, nie tylko tych bezpośrednio związanych z kulturą.

Proces kandydowania nie tylko aktywizuje mieszkańców i zachęca do uczestnictwa w życiu kulturalnym i społecznym miasta, ale także pomaga zdefiniować wyzwania lokalnych społeczności, wskazuje perspektywy rozwoju i wytycza ścieżki do rozwiązania problemów. Proces umożliwia stworzenie sieci lokalnych, ponadregionalnych i ponadnarodowych połączeń, które sprzyjają swobodnemu przepływowi myśli oraz ożywieniu wymiany turystycznej i handlowej. Kultura pełni rolę koła zamachowego, napędzającego rozwój miasta i regionu we wszystkich dziedzinach życia.

Dotychczasowe doświadczenia wskazują, że zdobycie tytułu ESK miało bardzo pozytywny i długofalowy wpływ na wszystkie obszary funkcjonowania miast-gospodarzy. Tak było w polskich stolicach kultury – w 2000 roku w Krakowie i 2016 roku we Wrocławiu. Miasta, którym nie udało się uzyskać tytułu również czerpią korzyści z aktywizacji społecznej, kulturalnej, gospodarczej i intelektualnej będącej wynikiem samego procesu kandydowania.

Zobacz też